Wat is my verskoning hierdie keer? Motiveringsuitdaging #5
1. Inleiding
Welkom by Motiveringsuitdaging #5 in ons reeks oor Self-aktivering.
Tot dusver het ons ontdek hoe:
- Aksie motivering skep (Artikel 1)
- Uitstel dikwels foutiewe voorspellings is (Artikel 2)
- Verlamming ontstaan uit onrealistiese gedagtes (Artikel 3)
- Ons onnodig vasval omdat ons glo daar is geen punt om dinge alleen te doen nie (Artikel 4)
Maar vandag kyk ons na iets wat elkeen van ons ken:
die klein woordjie wat enorme krag het.
BUT… / MAAR…
Hierdie woord is soos ’n stopbord in jou brein. Net wanneer jy aan iets produktiefs dink, verskyn hy onmiddellik:
- “Ek kan gaan draf, maar… ek is te moeg.”
- “Ek kan minder rook, maar… ek is te gespanne.”
- “Ek kan my kantoor regpak, maar… ek is nie in die bui nie.”
- “Ek kan vandag begin, maar… ek sal dit eerder môre doen.”
Hierdie “maar” is dikwels die grootste hindernis in jou pad na groei.
Gelukkig bestaan daar ’n eenvoudige, slim manier om daarvan af te klim:
die Maar-Weerlegging Metode (But-Rebuttal Method).
2. Teikensimptome
Jy gee jouself verskonings om dinge te vermy.
3. Naam van die tegniek
Maar-Weerlegging (But-Rebuttal)
4. Doel van die metode
Om elke “maar” wat jou terughou te ontbloot en dit doelbewus te weerlê met ’n realistiese, aktiverende teenargument. Die doel is om die vloei van rasionalisasies te stop en jou terug te plaas in beweging.
5. Uitgebreide bespreking en toepassing
Vir baie mense is die woord “maar” nie net ’n voegwoord nie — dit is ’n lewensfilosofie.
Dit is die brein se manier om onmiddellik weerstand te bied teen enige vorm van verandering of inspanning.
Wanneer jy dink aan iets produktiefs, verskyn die “maar” outomaties:
- “Ek kan vandag oefen, maar…”
- “Ek kan my dieet verbeter, maar…”
- “Ek kan my houding verander, maar…”
Die gevaar is nie die woord nie.
Die gevaar is dat jy dit glo.
Hoe werk die Maar-Weerlegging Metode?
Hierdie metode werk soos ’n mini-debat teen jouself — ’n bevrydende innerlike gesprek wat die waarheid teenoor jou verskonings plaas.
Stap 1: Skryf jou “MAAR” neer
Jy moet dit neerskryf.
As jy dit net in jou kop probeer doen, wen die “maar” elke keer.
Voorbeeld:
“Ek moet die gras sny, maar ek is net nie in die bui nie.”
Skryf presies dit neer.
Stap 2: Skryf ’n direkte WEERLEGGING van die “maar”
Jy skryf nou ’n rasionele, realistiese teenwoordige reaksie wat jou stopteken verander in ’n groen lig.
Voorbeeld:
Maar: “Ek is nie in die bui nie.”
Weerlegging: “Ek sal meer lus voel sodra ek begin. En wanneer ek klaar is, gaan ek uitstekend voel.”
Sodra jy hierdie eerste weerlegging skryf, sal jou brein waarskynlik onmiddellik ’n nuwe maar produseer — want die brein verdedig sy gewoontes.
Stap 3: Hou aan — vang elke nuwe “maar” en weerlê dit
Jou brein sê dalk:
“Maar dit gaan te lank neem.”
Jou weerlegging:
“Ek kan net begin. Dit gaan waarskynlik vinniger wees as wat ek dink.”
Dan kom nog een:
“Maar dit gaan ’n geploeter wees.”
Weerlegging:
“Dit sal net moeilik wees vir die eerste paar minute. Daarna kom momentum.”
En so gaan dit aan — totdat jy agterkom:
Die verskonings het opgehou.
Hoekom?
Want jy het hulle lig gegee… en verskonings floreer net in die donker.
’n Praktiese voorbeeld: grasmaai, dissipline, rook, of enige ander taak
Stel jou iemand voor wat rook wil mindeer. Hul “maars” lyk so:
- “Maar ek het nie die selfdissipline nie.”
- “Maar ek is te gespanne.”
- “Maar koue kalkoen sal te seer wees.”
Die weerleggings kan wees:
- “Selfdissipline groei wanneer ek begin, nie voordat nie.”
- “Rook help nie regtig met stres nie — dit verhoog dit.”
- “Ek hoef nie perfek te wees nie. Enige verbetering is beter as niks.”
Die proses is nie om jouself te oordeel nie.
Dit is om jouself reguit te antwoord, sonder dreigemente of harde selfspraak.
Hoekom werk hierdie metode so goed?
Omdat elke “maar” wat jy glo, jou passiewer, minder vry en minder hoopvol maak.
Maar elke “weerlegging” wat jy skryf:
- versterk jou realistiese denke,
- herstel jou agentskap,
- gee jou momentum,
- en vul jou met die selfrespek van iemand wat nie meer deur sy eie verskonings beheer word nie.
Hierdie metode leer jou om jouself te antwoord soos jy ’n goeie vriend sou antwoord:
Met waarheid.
Met balans.
Met hoop.
Met insig.
Die verrassende effek
Wanneer jy hierdie tegniek konsekwent toepas, ontdek jy iets diep bevrydend:
Jy het nie ’n motiveringsprobleem nie — jy het ’n verskoningsprobleem.
En dit is iets wat jy kan verander.
6. Bron
Burns, David D. Feeling Good: Overcome Depression and Anxiety with Proven Techniques (pp. 132–133). Function. Kindle Edition.
