Kom ek wees eerlik met myself: Waarom woon ek nie gereeld die erediens by nie?
“Ek hoef nie kerk toe te gaan om in die hemel te kom nie.”
Dit is ’n sin wat ’n mens nogal gereeld hoor. En streng gesproke is dit waar. Ons word nie gered omdat ons ’n sekere hoeveelheid eredienste per jaar bygewoon het nie. Verlossing is nie ’n kerkbywoningskaart waarop God elke Sondag ’n blokkie afmerk totdat ons genoeg punte vir die hemel versamel het nie. Ons word uit genade gered, deur geloof in Jesus Christus (Efesiërs 2:8–9).
Maar miskien vra ons dan die verkeerde vraag.
Die vraag is nie: “Moet ek kerk toe gaan om hemel toe te gaan?” nie.
Die beter vraag is: “As God werklik vir my belangrik is, waarom sou ek nie gereeld tyd wou afsonder om Hom saam met ander gelowiges te aanbid, na sy Woord te luister en in my verhouding met Hom te groei nie?”
Dit is waar die ongemak begin.
Want dalk moet ek ophou om my redes te verdedig en vir ’n oomblik eerlik met myself wees.
Ek gaan erediens toe om God te aanbid
Die eerste rede vir erediensbywoning is eintlik die eenvoudigste: God is waardig om aanbid te word.
Psalm 95:6 roep ons op:
“Kom ons val in eerbetoon voor Hom neer, kom ons buig, kom ons kniel voor die Here ons Skepper!”
Wanneer ek erediens toe gaan, stap ek doelbewus uit my gewone ritme. Ek los vir ’n rukkie my huis, my televisie, my selfoon, my take, my gemak en my eie program. Ek gaan sit saam met ander gelowiges en erken: Die lewe draai nie net om my nie. Daar is Iemand groter as ek.
Ek sing. Ek bid. Ek luister. Ek bely. Ek dank.
Nie omdat God my teenwoordigheid nodig het nie, maar omdat ék nodig het om gereeld daaraan herinner te word dat Hy God is en ek nie.
Aanbidding trek my aandag weg van myself en rig dit weer op my Skepper.
Ek laat God toe om my te konfronteer
“Maar ek kan mos self Bybel lees.”
Natuurlik kan ek. Ek behoort ook.
“Ek kan by die huis bid.”
Beslis. Ek behoort elke dag te bid.
Maar daar is iets besonders wat gebeur wanneer ek onder die verkondiging van die Woord gaan sit: Ek kies nie noodwendig die teks nie.
Wanneer ek alleen Bybel lees, kan ek maklik terugkeer na die gedeeltes waarvan ek hou. Ek kan tekste vermy wat my ongemaklik maak. Ek kan vinnig oor iets lees wat te naby aan my eie lewe kom.
In die erediens maak iemand anders die Woord voor my oop.
En skielik praat die teks oor vergifnis terwyl ek kwaad is. Oor vrygewigheid terwyl ek vasklou. Oor nederigheid terwyl ek myself probeer bewys. Oor liefde vir my naaste terwyl daar juis iemand is wat ek nie kan verdra nie.
Hebreërs 4:12 beskryf die Woord van God as “lewend en kragtig” en sê dat dit die bedoelings en gedagtes van die hart beoordeel.
Paulus vra in Romeine 10:14: “En hoe kan ’n mens van Hom hoor sonder iemand wat preek?”
Die prediker vervang nie my persoonlike Bybellees nie. Die prediking doen iets anders: dit plaas my doelbewus onder die Woord en gee die Woord geleentheid om my te verras, te troos, te korrigeer en soms ongemaklik eerlik met my te praat.
’n Verhouding groei waar tyd en aandag gegee word
Ons verstaan hierdie beginsel in feitlik elke ander verhouding.
Wanneer twee mense mekaar nooit meer sien nie, selde praat en nie meer weet wat in mekaar se lewens aangaan nie, verander die verhouding. Hulle mag steeds vriendelik wees. Hulle mag steeds sê dat hulle vir mekaar omgee. Maar die nabyheid verdwyn.
Waarom sou my verhouding met God anders werk?
Jesus sê in Johannes 15:4:
“Julle moet in My bly en Ek in julle.”
’n Verhouding met God word gevoed deur gebed, Bybellees, gehoorsaamheid, nadenke en ook deur die gemeenskaplike aanbidding van God.
Die erediens skep ’n heilige onderbreking in my week.
Vir daardie uur kan die ander stemme ’n bietjie sagter word. Ek gaan sit. Ek luister. Ek sing. Ek bid. Ek ontvang. Ek dink weer.
Dit is tyd wat ek doelbewus vir God afsonder.
“Maar ek hou nie van die mense by die kerk nie”
Hier raak dinge interessant.
Want die kerk bestaan uit mense.
En mense kan moeilik wees.
Daar is mense wat anders dink as ek. Mense wat my irriteer. Mense wat te veel praat. Mense wat te min praat. Mense met ander persoonlikhede, politieke idees, gewoontes, opvoedingsvlakke, ouderdomme en voorkeure.
Maar miskien is dit nie altyd ’n rede om van die geloofsgemeenskap af weg te beweeg nie.
Miskien is dit soms juis deel van waarom ek die geloofsgemeenskap nodig het.
Kolossense 3:13 sê:
“Wees geduldig met mekaar en vergewe mekaar…”
Geduld kan nie in isolasie geoefen word nie.
Vergifnis kan nie geoefen word as niemand my ooit teleurstel nie.
Verdraagsaamheid beteken niks wanneer ek net tussen mense beweeg wat presies soos ek dink nie.
Liefde word eers werklik liefde wanneer daar iemand anders is om lief te hê.
Die geloofsgemeenskap word daarom ook ’n soort oefenruimte vir my karakter.
Ek gaan nie erediens toe omdat oom Koos daar sit nie. En ek bly hopelik ook nie weg omdat oom Koos daar sit en my irriteer nie.
Ek gaan omdat God daar aanbid word.
En dalk gebruik God selfs vir oom Koos om iets aan my te verander.
Die erediens is nie ’n restaurant nie
Ons leef in ’n verbruikerswêreld.
Wanneer ek restaurant toe gaan, vra ek: Is die kos lekker? Is die diens goed? Is die atmosfeer aangenaam? Kry ek waarde vir my geld? Is daar genoeg mense dat dit gesellig voel?
Dit is heeltemal normale vrae vir ’n restaurant.
Maar dit word gevaarlik wanneer ek dieselfde maatstaf kerk toe bring.
Dan begin ek vra:
Was die musiek goed genoeg?
Was daar genoeg mense?
Was die prediking interessant genoeg?
Was die kinders se program groot genoeg?
Het ek gemaklik gevoel?
Het ek gekry waarvoor ek gekom het?
Die erediens is egter nie primêr ’n produk wat aan my gelewer word nie.
Ek is nie ’n kliënt nie.
Ek is ’n aanbidder.
Daar kan tweehonderd mense in ’n kerk wees en baie min diepte. Daar kan twintig mense wees en iets besonders gebeur wanneer twintig mense opreg voor God stil word.
Jesus sê in Matteus 18:20:
“Waar twee of drie in my Naam saam is, daar is Ek by hulle.”
Die waarde van die erediens word dus nie bepaal deur hoeveel stoele gevul is nie.
Kwantiteit is nie dieselfde as geestelike substansie nie.
Dalk is die leemte wat ek raaksien eintlik ’n roeping
Hier is miskien een van die grootste kopskuiwe wat ons oor kerkwees kan maak.
Ek kom by ’n gemeente en dink:
“Hier is nie genoeg jongmense nie.”
“Die sang kan beter wees.”
“Daar gebeur te min vir kinders.”
“Die gemeente reik nie genoeg uit nie.”
“Daar is te min mense wat help.”
Maar waarom sien ék dit raak?
Ons aanvaar dikwels dat ’n leemte ’n rede is om weg te gaan. Wat as die leemte soms juis ’n uitnodiging is om nader te kom?
1 Korintiërs 12 beskryf die gemeente as ’n liggaam met baie lede. Elkeen het ’n plek en funksie. In vers 27 skryf Paulus:
“Julle is die liggaam van Christus, en afsonderlik is elkeen ’n lid daarvan.”
Miskien wys God nie vir my die probleem sodat ek daaroor kan kla nie.
Miskien wys Hy dit omdat ek deel van die antwoord kan wees.
As ek bekommerd is omdat daar nie genoeg vir jongmense gebeur nie, is die vraag dalk: Here, wil U my gebruik?
As die sang my pla: Kan ek help?
As mense eensaam is: Wie kan ek nader trek?
As daar te min hande is: Waar kan my hande werk?
Efesiërs 4:12 praat daarvan dat gelowiges toegerus word “vir hulle dienswerk, tot opbouing van die liggaam van Christus”.
Kerkwees beteken dus nie net: Wat kry ek hier?
Dit vra ook: Waartoe roep God my hier?
En nou moet ek eerlik wees oor my verskonings
Hier raak die artikel persoonlik.
“Ek het nie tyd gehad nie.”
“Ons het as gesin tyd nodig gehad.”
“Die kinders skryf eksamen.”
“Die weer was sleg.”
“Ek was moeg.”
“Hierdie week was net te besig.”
Soms is hierdie redes volkome geldig. Daar is siekte. Daar is uitputting. Daar is gesinskrisisse. Daar is werksomstandighede en verantwoordelikhede wat ’n mens eenvoudig nie kan ignoreer nie.
Die punt is nie om elke afwesigheid verdag te maak nie.
Die vraag is eerder: Wanneer ’n uitsondering ’n patroon geword het, is ek nog eerlik met myself oor die rede?
Want as ek sê: “Ek lees eerder my Bybel by die huis,” moet ek myself dalk vra:
Lees ek dit werklik?
As ek sê: “Ek gebruik Sondagoggend eerder vir kwaliteittyd met my gesin,” kan ek vra:
Gebruik ons werklik daardie tyd doelbewus saam?
As ek sê: “Ek het nodig gehad om te rus,” kan ek eerlik vra:
Het ek gerus, of het ek bloot deur my selfoon geblaai, televisie gekyk en die oggend laat verbygaan?
Dit is nie beskuldiging nie.
Dit is selfondersoek.
Psalm 139:23–24 bid:
“Deurgrond my, o God, deurgrond my hart…”
Soms het ons ’n merkwaardige vermoë om ’n voorkeur in ’n beginsel te verander.
“Ek was nie lus nie” word: “Ek glo ’n mens hoef nie kerk toe te gaan om ’n Christen te wees nie.”
“Dit was ongerieflik” word: “My verhouding met God is persoonlik.”
“Ek wou iets anders doen” word: “God is mos oral.”
Al hierdie stellings kan ’n element van waarheid bevat.
Maar gebruik ek dalk ’n teologiese waarheid om ’n persoonlike gebrek aan prioriteit te regverdig?
Dit is die moeiliker vraag.
My tyd vertel ’n storie oor my prioriteite
’n Erediens vra gewoonlik ongeveer ’n uur, dalk ’n bietjie langer. Met rytyd ingesluit kos dit moontlik ’n uur en ’n half van my week.
Die vraag is nie of daardie tyd waardevol is nie.
Die vraag is wat ek daarmee sou gedoen het indien ek nie erediens toe gegaan het nie.
Natuurlik kan ’n mens iets betekenisvols daarmee doen. Maar as ek eerlik terugkyk, hoeveel Sondagoggende wat ek “nodig gehad het” vir iets anders, het uiteindelik maar verdwyn in koffie, televisie, sosiale media, rondlê en los takies?
Jesus sê in Matteus 6:21:
“Waar jou skat is, daar sal jou hart ook wees.”
Ons kan amper byvoeg: kyk waarheen jou tyd gaan, en jy sal dikwels ontdek wat vir jou belangrik geword het.
Ek bou ’n geloof waarmee ek Maandag moet kan leef
Erediensbywoning gaan ook nie net oor Sondag nie.
Dit gaan oor Maandag.
En Dinsdag.
En die telefoonoproep wat Woensdag kom.
Die diagnose.
Die konflik.
Die versoeking.
Die teleurstelling.
Die vraag waarop ek nie ’n antwoord het nie.
Week ná week word daar iets in my opgebou. Ek leer die Bybel beter ken. Ek leer God se karakter beter verstaan. Ek kry taal vir my geloof. Ek word herinner aan genade. My denke word gekorrigeer. My perspektief word verbreed.
Romeine 12:2 praat van die vernuwing van ons denke.
Wanneer die lewe my dan onverwags tref, probeer ek nie vir die eerste keer ’n geloof bou nie. Ek staan op ’n fondament waaraan daar reeds lank gewerk word.
Dit is soos Jesus se beeld in Matteus 7:24–25 van die mens wat sy huis op rots bou. Die storm skep nie die fondament nie. Die storm openbaar die fondament.
Erediensbywoning is deel van daardie stadige, dikwels onsigbare bouwerk.
Om my kruis op te neem sluit ook dissipline in
Jesus sê in Lukas 9:23:
“As iemand agter My aan wil kom, moet hy homself verloën, elke dag sy kruis opneem en My volg.”
Ons hou van ’n geloof wat spontaan voel. Maar ’n verhouding met God bestaan nie net uit oomblikke waarin ek lus voel daarvoor nie.
Daar is ook dissipline.
Daar is opstaan wanneer ek eerder wil bly lê.
Daar is gaan wanneer die weer onaangenaam is.
Daar is aanbid wanneer ek nie besonder geestelik voel nie.
Daar is luister wanneer ek eintlik met ander dinge besig is.
Nie omdat ek deur my erediensbywoning God se liefde verdien nie, maar omdat liefde uiteindelik ook gestalte kry in keuses, gewoontes en prioriteite.
Hebreërs 10:24–25 sê daarom:
“Laat ons ook na mekaar omsien deur mekaar aan te spoor tot liefde en goeie dade. Ons moenie van die samekomste van die gemeente af wegbly soos party se gewoonte is nie…”
Let op: die klem is nie bloot op bywoning nie. Dit gaan oor mekaar aanspoor, mekaar raaksien, saam groei en saam volhard.
Miskien is die vraag dus nie of ek kerk nodig het nie
Ek kan waarskynlik baie lank redeneer waarom ek nie ’n erediens hoef by te woon nie.
Ek kan goeie argumente formuleer.
God is oral.
Ek kan by die huis bid.
Ek het ’n Bybel.
Ek kan aanlyn na ’n preek luister.
Ek word nie deur erediensbywoning gered nie.
Dit alles is waar.
Maar dalk is die belangriker vraag:
Waarom soek ek redes om iets wat veronderstel is om my verhouding met God te voed, uit my lewe weg te redeneer?
Waarom moet ek myself oortuig dat ek dit nie nodig het nie?
Waarom het soveel ander dinge vanself ’n vaste plek in my week, maar moet tyd saam met die geloofsgemeenskap telkens sy plek verdedig?
Dit is nie ’n vraag wat iemand anders namens my kan antwoord nie.
Dit is tussen my en God.
Kom ek wees eerlik met myself
Hierdie artikel wil niemand met skuldgevoelens kerk toe sleep nie.
Skuld alleen bou selde ’n lewende geloof.
Maar eerlikheid kan.
Daarom moet ek myself nie vra: “Het ek ’n goeie genoeg verskoning om Sondag weg te bly?” nie.
Ek moet eerder vra:
Wat sê my keuses oor my verhouding met God?
Maak ek werklik tyd vir Hom?
Stel ek myself nog bloot aan sy Woord, selfs wanneer dit my konfronteer?
Is ek deel van ’n geloofsgemeenskap waar ander my kan dra en waar ek ander kan dra?
Gebruik ek die gawes wat God my gegee het?
Sien ek die kerk se leemtes as redes om weg te gaan, of dalk as plekke waar God my roep om nader te staan?
En is die redes wat ek gee waarom ek nie eredienste bywoon nie werklik die redes, of is dit net aanvaarbare woorde waarmee ek ’n ongemakliker waarheid probeer bedek?
Ek gaan nie erediens toe om my plek in die hemel te verdien nie.
Ek gaan omdat God my Skepper en Here is.
Ek gaan om Hom te aanbid.
Ek gaan om sy Woord te hoor.
Ek gaan omdat my verhouding met Hom aandag nodig het.
Ek gaan omdat ek ander gelowiges nodig het en hulle soms vir my nodig het.
Ek gaan omdat my karakter nog gevorm moet word.
Ek gaan omdat my geloof ’n fondament nodig het vir die storms van die lewe.
Ek gaan omdat ek nie net ’n verbruiker van die kerk wil wees nie, maar deel van die liggaam van Christus.
En soms gaan ek eenvoudig omdat ek besluit het dat my verhouding met God belangriker is as my gemak.
Nie om gered te word nie.
Maar omdat ek reeds aan Hom behoort.
En miskien is dít die eerlike gesprek wat ons weer met onsself moet begin voer.
